Warderbeer

Ga naar de inhoud

Hoofdmenu

Geschiedenis

De oude school in Warder

De schoolgebouwen als type en unieke gebouwen in Nederland zijn nog niet zo oud. Feitelijk werden zij pas opgericht  vanaf ca. 1850.
Het onderwijs zoals wij dat nu kennen is relatief nog erg jong.

De huidige kerk in de kern van Warder is iets ouder dan de oude school maar er heeft hiervoor een grotere en veel oudere kerk gestaan.
De oude school in Warder
Er werd in 2002 door de gemeente Zeevang een nieuwe school in Warder voorgesteld. We waren verbaasd dat er zo weinig over de gevolgen voor de kern van Warder en over de aanpak daarvan, werd gezegd. Wat zou er gebeuren met de oude school? Wat een nauwe ontsluiting voor de nieuwe school!
In januari 2003 kwamen meer dan 50 dorpsgenoten in het gemeentehuis bijeen om een betere aanpak te vragen voor het dorpscentrum.
Om goed te kunnen communiceren, te onderhandelen en het algemeen belang beter te kunnen dienen werd de "Stichting Cultureel Erfgoed Warder"  (SCEW) opgericht.

In juni 2003 is er een grote informatie bijeenkomst van SCEW in het café van Warder. De belangstelling was groot. In een uitgebreide diashow werd getoond hoe Warder vroeger was. Niet alleen uit nostalgie maar ook om de sociale aspecten van de Warder gemeenschap te benadrukken. De stichting kreeg meer dan 50 inschrijvingen om als vriend van de Stichting door het leven te gaan. Inmiddels zijn dat 154 inschrijvingen geworden.
Helaas is het niet gelukt om de geplande nieuwe school vanuit een meer stedenbouwkundige visie anders vorm te geven, ondanks dat SCEW daar uitgewerkte en onderbouwde alternatieven voor heeft aangedragen. In 2004 werd de nieuwe school gebouwd.

De oude school verkopen aan een particulier.
Na een lange periode van stilte rond de centrum plannen en het oude schoolgebouw stond in mei 2005 "de oude school" plotseling te koop. De Stichting reageerde direct. Er werd een bijeenkomst in het Wapen van Warder georganiseerd en een vervolg- bijeenkomst in de voormalige kerk in Warder.
Alles gaat gepaard met de nodige publiciteit (TV dag - en streekbladen). Gevolg: Burgemeester en Wethouders reageren positief en adequaat; schorten de verkoop een maand op om SCEW de gelegenheid te geven haar argumenten tegen verkoop aan een particulier nogmaals te laten horen en te onderbouwen. SCEW kreeg daarbij inmiddels ook de steun van een steunpunt organisatie van Monumentenzorg in Wormerveer, de Stichting Steunpunt Cultureel Erfgoed.

De stichting krijgt een kans.
In augustus 2005 vraagt de gemeente aan SCEW om het complete "kerkebuurt" plan en de haalbaarheid ervan toe te lichten. De gemeente reageert positief maar vraagt zich af of er ook voldoende draagvlak is voor het totale plan waarin o.a. het café en het dorpshuis  zijn opgenomen. Men vraagt om een stichtingskosten - en exploitatieopzet waaruit blijkt dat de Stichting een werkelijk realistisch plan heeft.

Draagvlak.
Het zorgen voor en het aantonen van voldoende draagvlak bij alle verenigingen was geen eenvoudige taak.
Het is volstrekt begrijpelijk dat het voorstel aan de gebruikers van het dorpshuis, om in de toekomst over te steken naar de oude school en dan het kruisgebouw te verlaten en dit zelfs geheel te slopen, tot veel slapeloze nachten heeft geleid bij betrokkenen en onderhandelaars.
Door de geweldige inzet van vrijwilligers in de voorafgaande jaren was er een prachtig dorpshuis in het kruisgebouw gecreëerd. Het was een gruwel dat het door velen met zoveel enthousiasme verrichtte werk in zekere zin teniet zou worden gedaan. Hier was een lastige horde te nemen.
Het werd aan de andere kant ook duidelijk dat we allemaal tot het inzicht moesten komen dat om te kunnen overleven in welk tehuis of in welke vorm ook, we allemaal bij elkaar onder één dak moesten komen en blijven. Alleen dan zou een gemeenschappelijke ontmoetingsruimte, waarin alle kwaliteit en warmte voor weinig geld geboden wordt, voor de toekomst gegarandeerd worden.
We wisten wel dat in Warder bijna alles realiseerbaar is en daar rekenden we op. Maarten Schermerhorn en Jos Grasboer, de beide laatste caféhouders die nog een goed lopend Wapen van Warder runden, zeiden al: Dat Warder een dorpsgemeenschap is waar je eigenlijk alles wel kan organiseren, men komt wel.

Inderdaad heeft Warder een sterk gemeenschapsgevoel en dat levert weer een sterke en rijke cultuur op, iets waarvan menig aanschouwer zegt : Dat is Warder en dat kan in Warder. De vele verenigingen en stichtingen die vooral door vrijwilligers gedragen worden geven dit ook duidelijk aan. Ondanks of dankzij de vele moeilijke momenten - we zijn allemaal anders en we denken het allemaal beter te weten -  mag het voorlopige eindresultaat er zijn!
Als het dan toch lukt, kun je elkaar op de schouder slaan en zeggen: Dat hebben we toch even met zijn allen voor elkaar gebokst.

Het had anders gekund…..
Een visie van overheidswege over hoe om te gaan met ontsluitingswegen, parkeren en bestaande of nieuw toe te voegen gebouwen is onontbeerlijk.
Het is te danken aan enerzijds onze volharding en anderzijds de wijzigingen in de politieke verhoudingen dat de door de bewoners ontwikkelende visie met betrekking tot de functie van de oude school als multifunctioneel dorpscentrum, gevolgd werd en er constructief kon worden samengewerkt.
De taak om met name de verenigingsleden, die zich zo enorm ingespannen hadden om het kruisgebouw tot dorpshuis om te bouwen te overtuigen werd door de gemeente bij ons neergelegd en dat was geen gemakkelijke zaak. Alle begrip voor de verenigingen en het bestuur van het Dorpshuis.
Wij hebben er altijd begrip voor gehad dat het bestuur en de gebruikers van het dorpshuis zich aanvankelijk met hand en tand verdedigden ook omdat het toch moeilijk was om aan te horen dat de voorstanders van de oude school soms al te gemakkelijk het dorpshuis weg leken te redeneren. Zoiets is ook onverteerbaar na al die persoonlijke en jarenlange inzet.

Witte rook.
In september 2005 geeft het bestuur van het dorpshuis te kennen, dat indien de kosten in de oude school niet meer zouden bedragen dan men nu gewend was, wel te willen oversteken als de school straks "een gespreid bed"  zou bieden. Sloop van het kruisgebouw zal een veel ruimere toegang geven naar de nieuwe school, meer veiligheid bieden en bovendien het tekort aan parkeerplaatsen oplossen.
Er was inmiddels door SCEW ook een intentie overeenkomst gesloten met de café eigenaar, de café exploitanten en de gemeente om mee te werken aan een overheveling van café bestemming naar de oude school.

Café het Wapen van Warder.
Het voortbestaan van het café zag er zorgwekkend uit, de exploitanten konden de pachtsom nauwelijks meer opbrengen en de eigenaar zou daardoor ook in problemen kunnen komen. Deze situatie kon er wel eens toe leiden dat het café definitief gesloten zou worden en dat zou kunnen betekenen dat Warder het zoveelste slaapdorp zou kunnen gaan worden.
De gemeente was terecht van mening dat twee horecabestemmingen "op de kerkebuurt" van Warder geen kans van bestaan hebben en daarom is besloten met instemming van de betrokkenen er naar te streven de horecabestemming over te brengen naar de oude school. Veel dank zijn we verschuldigd aan Jan en Ellen Roele (de café eigenaar) die steeds hebben meegewerkt om ons doel te bereiken.

Voorjaar van 2006.
Plotseling ging het bijna helemaal mis met het café. Wij zagen onze plannen voor de voorgenomen verplaatsing van de horecastemming gevaar lopen, als we grip zouden verliezen op onze afspraken met de gemeente, de eigenaar van het café en de exploitanten (pachters) van het café.
We kwamen tot een oplossing tussen eigenaar en exploitanten waarbij de pachters zich hebben teruggetrokken. Vervolgens is met behulp van veel vrijwilligers het café in stand  gehouden als besloten vereniging (dorpshuis). Dat was belangrijk omdat de kermis en het voetbal WK voor de deur stonden en het een ramp zou worden als de biljartclubs, de klaverjasclub, de dartclub en de toneelvereniging hun plaats van handeling zouden verliezen. De getoonde inzet van de vrijwilligers was groot en is nog steeds geweldig. Inmiddels is voor de besloten exploitatie van het café een stichting opgericht.
Dit werd de Stichting Warders Belang, opgericht om de verenigingen in leven te houden totdat de oude school gereed zou zijn.

Waarom de oude school gekocht en niet het Wapen van Warder?
Ondanks dat velen het de plaats bij uitstek vinden om de plannen te verwezenlijken heeft SCEW voorafgaand aan de aankoop van de oude school alle voor - en nadelen van de aankoop van het café in plaats van de oude school, zorgvuldig afgewogen.
De prijs/ kwaliteit verhouding van de oude school maakt het mogelijk om de doelstelling van de stichting te realiseren. De mogelijkheden voor een multi-functioneel gebouw voor de dorpsgemeenschap met commerciële exploitatiemogelijkheden zijn beduidend groter in de oude school dan in het oude cafe.
De verbouwingskosten van het café zouden zeker niet minder zijn. Bij aankoop van het café zou de bestemming van de oude school ongewis blijven, terwijl nu voor de eigenaar van café de weg wordt vrijgemaakt om  bijvoorbeeld door middel van een bestemmingswijziging het café als te stichten appartementencomplex te koop aan te bieden.  

De kracht van het oude schoolgebouw.
Gelet op genoemde argumenten en het feit dat de oude school met zijn vele grote ruimtes daar ongebruikt "klaar" stond was de absolute aanleiding om tot aankoop te willen overgaan. Het gebouw zou alle "problemen" tegelijk op de kerkebuurt kunnen oplossen. Daarnaast bestond de angst dat de ruimte rond kerk en kerkhof in particuliere handen zou komen en dat dit gebied haar openbaar toegankelijke karakter zou verliezen.
Een rondje om de kerk, dat moet toch mogelijk blijven !! Een belangrijk deel van de kerkebuurt zou daardoor misschien wel definitief voor haar bewoners en het dorp verloren zijn. Het is bekend: Eenmaal verkochte openbare ruimte komt nooit meer terug als openbare ruimte.
Het eventuele verlies van het markante oude schoolgebouw uit 1885, een voorbeeld van Victoriaanse architectuur met zijn geschiedenis voor Warder als gemeentehuis lagere school en woning van de bovenmeester, zou bijzonder jammer zijn geweest. Veel steden en dorpen in Nederland hebben achteraf heel veel spijt gekregen van de kaalslag politiek uit de jaren 60, die veel van de oorspronkelijke bouwgeschiedenis heeft weggevaagd.
Bovendien weten we dat we in Warder iemand hebben, die de herbouw van het verloren geraakte torentje van de oude school wil sponsoren, maar alleen, wanneer het gebouw een openbaar toegankelijk karakter zal behouden. En ja een beetje cultuurhistorie, dat is waar we toch allemaal wel van houden.
Als we op vakantie zijn of als we vrij zijn kijken we rond en bezoeken vooral juist die oude plekjes.
We zien vaak toeristen en passanten aan de kerkdeur morrelen omdat ze nieuwsgierig zijn naar wat daar binnen gebeurt.
Het stenen gebouw  van de oude school bevindt zich ondanks andere beweringen in een bouwkundig en constructief redelijke staat. De meeste vloeren zijn uitstekend en de stenen gevels garanderen nog een lange levensduur. Een achterlokaal behoeft een ingrijpende renovatie. Om het gebouw geschikt te maken voor onze plannen is wel een aanzienlijke verbouwing nodig.
De kosten hiervoor worden geraamd op ca. € 350.000,-

De gemeenteraad om.
Op 2 november 2005 toont de gemeente zich positief over de uitgangspunten van SCEW en wil zich beraden over het gedane bod van € 200.000 vrij op naam. Om ons initiatief kracht bij te zetten organiseert SCEW een open dag op 6 november 2005. Het werd een groot succes en er kwamen ruim 200 mensen op af.

Er werden veel positieve opmerkingen geplaatst in het aanwezige gastenboek. Alles wordt door SCEW gearchiveerd en zal te zijner tijd in een overzichts tentoonstelling worden gepresenteerd.
Op 31 januari 2006 neemt de gemeenteraad het besluit om het college van Burgemeester en Wethouders de bevoegdheid te geven om de school aan de stichting te verkopen onder de in het raadsbesluit gestelde voorwaarden.
De koop, de koop- en leveringsakte, niet eenvoudig, het duurde en duurde.

Het heeft lang geduurd voordat de aankoop kon worden geformaliseerd. Sommigen dachten al "zie je die stichting is alweer in slaap gevallen" , maar dat was niet waar, want ondertussen waren we druk bezig met overleg en het maken van de verbouwtekeningen en bouwplannen.
Zo bleek dat een stukje grond onder het gebouw nog in handen was van de Nederduits Hervormde kerkgemeenschap en de gemeente niet direct tot verkoop en levering kon overgaan.

Verder duurde het even voordat verkoper en koper het helemaal eens werden over de exacte formulering van enkele voorwaarden in de koopakte. Wanneer in de koopakte veel gebruiksbelemmerende bepalingen zijn opgenomen is het voor de Stichting moeilijk om van banken geld geleend te krijgen; de hele aankoop zou dan alsnog een grote teleurstelling worden. Dat moest te allen tijde vermeden worden.

Het onderpand dient immers niet alleen voldoende tegenwaarde te vertegenwoordigen maar ook inkomsten te kunnen genereren anders gaan banken niet met je in zee, men moet een goede executoriale verkoopbasis hebben om geld te willen verstrekken.
We hebben subsidie aangevraagd bij het VSB fonds en bij de provincie. Het zal enkele maanden duren voordat deze instanties met hun reactie komen.

Dit betekent dat we de komende maanden nog weinig kunnen doen. Ook gaan we een beroep doen op de klankbordgroep van de Rabobank.
In november/december 2006 heeft SCEW vooruitlopend op de aankoop een reguliere bouwaanvraag ingediend voor de oude school.  Deze aanvraag is in behandeling.
Het is zover.
Op 22 december 2006 ondertekenen de gemeente en de Stichting de koopakte/leveringsakte.

Het aankopen van de oude school door SCEW.

De aankoop van het gebouw werd mogelijk gemaakt door een aantal mensen uit Warder bereid om de aankoop te financieren. Geprobeerd wordt nu op korte termijn met subsidies en donaties een zo groot mogelijk bedrag bijeen te krijgen, opdat een banklening voor aankoop en verbouwing beperkt kan blijven.

Het verbouwen en renoveren van de oude school.
Met name Piet Visser heeft zich zeer ingespannen om vrijwilligers te mobiliseren die bereid zijn om te helpen. Verder zullen zoveel mogelijk bedrijven uit onze eigen gemeente in het bouwproces betrokken worden.
Vanaf 1 april 2007 is de bouw werkelijk begonnen en in september 2008 werden de deuren geopend.

Het werd een groot feest en we zijn nu in staat om de verenigingen van het dorpshuis een fantastisch onderkomen te bieden.

Wie zijn de mensen die nu actief bezig zijn ?

Het bestuur van SCEW bestaat uit:
Henri Leloup, voorzitter, John van Lent penningmeester, Hans Hellingman secretaris,  Piet Visser, Martin Wouda..
Juridische adviseur: Aart Snieders
De SCEW heeft inmiddels een lijst van vrienden van de stichting bestaande uit 154 mensen.


De Stichting Cultureel Erfgoed Warder heeft ook in 2014 de ANBI status verkregen. Dat betekent dat de belastingdienst onze organisatie vanaf heden beschouwt als een algemene nut beogende instelling waardoor giften aan ons verstrekt ook fiscaal aftrekbaar zullen zijn.
Vanaf 1 januari 2008 heeft de oude school een nieuw huisnummer het was 126 maar het wordt nu nr. 128 a
De woning is nr. 128 en het café 128 a

De oude school in Warder is aangewezen tot dorpsservicepunt.

Intussen zijn er vergevorderde plannen om het zogenaamde achtergebied waar Robbendoes gehuisvest is geweest te verbouwen tot een soort B&B. De nieuwe exploitanten van de Oude School Reené en Helen zullen dit graag ook gaan exploiteren.

IN de loop van de tijd is er aan structureel onderhoud veel gebeurd en staat er de komende tijd weer voldoende te doen.
Ook is inmiddels de energie voorziening aangepakt en is het pand voorzien van 70 zonnepanelen die een flinke bijdrage leveren in de energie besparing.

De gemeent heeft toegezegd de financiering over te nemen tegen aantrelkkelijke voorwaarden zodat ook daar een besparing kan plaatsvinden waardoor de exploitatie gemakkelijker zal worden.
Kortom voldoende activiteiten gedurende de laatste 10 jaren van het bestaan om de toekomst met vetrouwen tegemoet te zien.


Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu